Blog

Algoritme

Arjan Lubach legde het in zijn programma Lubach op zondag onlangs nog een keer uit, de werking van het algoritme.
Als je op YouTube een filmpje bekijkt, krijg je tegelijkertijd allerlei suggesties voor andere filmpjes aangeboden. Die selectie is niet willekeurig, maar afgestemd op jouw voorkeuren. Die voorkeur is bekend, omdat het algoritme weet welke filmpjes jij eerder bekeken hebt. Bij elk nieuwe klik wordt de kennis over jouw voorkeuren groter en de jou aangeboden selectie daarmee verfijnd, of misschien moet je zeggen: beperkt. Want dat is wat er gebeurt.
Stel, je bekijkt een filmpje waarin een complottheorie wordt ontvouwd en je klikt daarna nog een paar keer op de voorgestelde filmpjes, dan zit je binnen de kortste keren in een compleet door dergelijk nieuws gedomineerde omgeving.
Omgekeerd werkt het natuurlijk net zo. Het komt er op neer dat veel informatie die ons aangeboden wordt, niet ‘neutraal’ is, maar gevormd wordt door onze voorkeuren, door wat we graag willen zien en horen.

De onlangs overleden rabbijn Jonathan Sacks noemde dat het verschil tussen broadcasting en narrowcasting: de brede blik op de veelkleurige werkelijkheid wordt versmald tot een vernauwde visie, waarin iedereen alleen maar zijn of haar eigen gelijk bevestigd ziet.

Als je weet hoe het werkt, helpt het al. Een kritische instelling is belangrijk. Daarbij hoort dat ik ook in mijn eigen spiegel moet kijken. Mijn wereldbeeld wordt gevormd door de informatie die ik verzamel, maar is die ook niet eenzijdig gekleurd? Zie ik wat ik wil zien en hoor en lees ik wat ik graag wil horen?

Dat geldt natuurlijk ook voor het geloof, voor levensovertuigingen en geloofsopvattingen. Wordt dat ook niet bepaald door je eigen voorkeuren, door wat je graag wilt geloven?
Ik denk dat dat zo is, maar dat dat tegelijkertijd onvermijdelijk is. Ook hier geldt dat als je het weet, het al helpt. Ieder leest zijn eigen Bijbel. Als ik als predikant een preek voorbereid, ga ik bij meer dan één uitlegger te rade, maar kies uiteindelijk wel voor de uitleg die mij het meest aanspreekt of overtuigend lijkt. Dat is dan niet de definitieve waarheid over de betreffende tekst, maar hoe ik het op dat moment meen te moeten zeggen. Ook maar een mening, dus? Nou ja, tenminste wel één waarover is nagedacht.

Kortom: Laat je niet gek maken. Blijf kritisch, vooral op je eigen voorkeuren, zowel in leven als in geloof. Maar vooral: vaar niet blind op dominees ..

Previous Post Next Post

No Comments

Leave a Reply